Trójmiasto » Archiwum wykładów

Śmierć w kulturze Zachodu

Data05-05-2010
WydziałNauki Humanistyczne i Społeczne

prof. dr hab. Zbigniew Mikołejko , filozof religii i eseista, pracownik Instytutu Filozofii i Socjologii PAN, Akademii Amerykańskiej w Rzymie, wykładowca filozofii i logiki w Wyższej Szkole Informatyki Stosowanej i Zarządzania w Warszawie. Opublikował ponad 800 tekstów naukowych, jest m.in. autorem książek: Mity tradycjonalizmu integralnego (1998), Żywoty świętych poprawione (2001), W świecie wszechmogącym. O przemocy, śmierci i Bogu (2009), a także autorem posłowia do polskiego wydania powieści Dana Browna Kod Leonarda da Vinci.

Będę starał się – wychodząc najpierw od współczesności i dążąc ku starożytności (a potem poruszając się w przeciwnym kierunku) – przedstawić europejskie postawy wobec śmierci, a także ich źródła i najważniejsze "ikony” zachodniego tanatyzmu. Zastanawiać się zatem będę nad współczesną "pornografią śmierci” i izolacją od niej, nad średniowieczną "kulturą śmierci” i jej obrazowaniem (tańce śmierci, sąd ostateczny, transi itd.), nad ważnymi figurami unicestwienia w kulturze Zachodu (wisielec, topielica) i tanatyzmem polskim, szczególnie w dobie sarmatyzmu. Będę mówił także o nieoczekiwanych zbiegach erotyzmu i tanatyzmu, o kulturowych fascynacjach śmiercią i umieraniem w ich najskrajniejszych przejawach (karnawały śmierci, maski pośmiertne, fotografie z umarłym itd.), o kłamstwach rozumu w obliczu śmierci i ukrytych pragnieniach kanibalistycznych, o powiązaniu lęku przed śmiercią z lękiem przed Innym, Obcym… Wątków zresztą będzie bardzo wiele. No cóż, śmierć – to nas wszystkich dotyczy. prof. Zbigniew Mikołejko